Too big to fail (TBTF -  zbyt wielkie by upaść) korporacje finansowe w USA mają się świetnie ponieważ stało się to przed czym przestrzegało wielu ekspertów. Gigantyczna pomoc rządu i FED, w której TARP jest jedynie wierzchołkiem góry lodowej, sprawiła, że TBTF są jeszcze większe i stanowią jeszcze większe zagrożenie dla stabilności gospodarczej.

Stało się tak dlatego, że interwencja rządu i FED stworzyła warunki ekonomiczne, w których TBTF mogły odzyskać rentowność. Banki, które nie miały łatwego dostępu do praktycznie nieograniczonego i darmowego strumienia pieniędzy z FED, a więc małe i średnie banki, wciąż są dalekie od zarabiania. Świetnie pokazuje to poniższe zestawienie, którego autorem jest Robert Lenzner z Forbes:

Za Forbes

Okazuje się, że sześć największych banków, Goldman Sachs, Bank of America, JP Morgan Chase, Morgan Stanley, Citigroup i Wells Fargo, zarobiło łącznie 51 mld USD w 2009 roku. Pozostałe 980 banków w USA, łącznie straciło w 2009 roku około 19 mld USD.

Skąd się wzięła tak olbrzymia dysproporcja pomiędzy wielkimi bankami a małymi i średnimi instytucjami? Proszę spojrzeć na zyski z transakcji przeprowadzanych na własny rachunek. Wielka Szóstka zanotowała w 2009 roku 51 mld USD zysku. W tym samym czasie dochody z handlu na własny rachunek (proprietary trading) wyniosły 59 mld USD. Stanowiło to 93% zysków z handlu na własny rachunek całego sektora bankowego w USA (wszystkich 986 instytucji).

Inne spojrzenie: 15 największych instytucji bankowych wygenerowało niemal 98% wszystkich zysków sektora z handlu na własny rachunek. Pozostałe 971 banków wygenerowało 2% zysków.

Proszę także zwrócić uwagę, że w przypadku Wielkiej Szóstki zyski z handlu na własny rachunek są wyższe niż zyski ogółem co prowadzi co stwierdzenia, że cała reszta biznesu tych banków przynosiła w 2009 roku stratę. Oczywiście, za tę stratę odpowiedzialne były odpisy od utraty wartości aktywów.

Trzeba jeszcze zauważyć, że handel na własny rachunek niekoniecznie musi oznaczać ‘spekulowanie na giełdzie’. Większość zysków w tym obszarze powstaje w segmencie instrumentów dłużnych i związane jest z faktem, że wielkie banki miały (i mają) dostęp do praktycznie nieoprocentowanych środków z programów pomocowych FED. Wykorzystywanie tych pieniędzy w celu inwestowania w bezpieczne instrumenty finansowe, na przykład obligacje skarbowe, jest źródłem gigantycznych zysków. W gruncie rzeczy, mamy w tym przypadku do czynienia z otwartym dokapitalizowaniem wielkich banków przez FED i rząd amerykański. Dodajmy, darmowym dla instytucji dokapitalizowaniem ponieważ banki nie emitują żadnych akcji w zamian za tę pomoc.

Najprawdopodobniej sprawdzą się więc ostrzeżenia wielu analityków, że z kryzysu finansowego TBTF wyjdą większe i mocniejsze. Innymi słowy, zamiast zneutralizować problem TBTF, ten problem został powiększony i zbierze swoje żniwo w przypadku kolejnego kryzysu finansowego.

Ukłony: Barry Ritholtz