W roku 2007 na giełdzie panował szał zakupów. Świeżo upieczeni inwestorzy wysłuchiwali przestróg bardziej doświadczonych kolegów, że na giełdzie zarabia się na ogół w dłuższym terminie, nieraz na prawdziwe zyski trzeba poczekac i 5 10 lat.

Każdy z tych świeżych kiwał głową, na potwierdzenie “tak, wiem, rozumiem“, a jednak każdy pewnie po cichu liczył na to, że podobnie jak sąsiadowi, ciotce, znajomemu, uda się podwoić kapitał w rok, a może i szybciej.

W połowie 2007 roku cały ten piękny obraz wiecznych wzrostów zaczął się sypać. Część świeżych inwestorów odeszła, część zacisnęła zęby i postanowiła przeczekać.

Dzisiaj natomiast w pb.pl ukazał się artykuł, w którym autor pokazuje, iż jedynie 7 giełd na całym Świecie odrobiło kryzysowe straty.

Wśród szczęśliwych parkietów są:

• Argentyna
• Chile
• Indonezja
• Turcja
• Tajlandia
• Filipiny
• Izrael

Jak widać, nasza rodzima GPW nie dostąpiła jeszcze zaszczytu choćby odrobienia kryzysowych strat. Tak więc pewnie sporo tych, którzy w 2007 r. postanowili zostać rekinami i przetrzymali na rynku cały kryzys, nadal jest pod kreską.

Ci inwestorzy mieli wątpliwą okazję zaznać na własnej skórze tego, o czym ostrzegały prospekty funduszy – długiego czekania na zyski, chociaż w tej chwili raczej jest to nadal czekanie na wyjście na zero.

Czy to była jedyna słuszna droga?

Na pewno nie.

Oprócz biernego czekania na odrobienie strat i przejście inwestycji ze stratnej w zyskowną, można jeszcze:

• Uśredniać w dół – metoda kontrowersyjna, jednak bywa skuteczna. Szczególnie, jeśli wraz z coraz niższymi poziomami cen na giełdzie inwestuje się coraz więcej pieniędzy – wtedy cała inwestycja szybciej staje się zyskowna. Oczywiście zamiast uśredniać, można…
• Szybko ciąć straty i czekać na odwrócenie trendu, by ponownie wejść na rynek – łatwo napisać, trudniej wprowadzić w życie. Podstawowy problem w tej metodzie polega na określeniu, czy właśnie rozpoczęła się bessa, czy to tylko korekta. Można zastosować twarde kryteria, typu zamknięcie pozycji po stracie 10% na całości portfela, jednak na prawdę trzeba konsekwentnie trzymać się obranych zasad. Szczególnie wtedy, kiedy “system” daje błędne sygnały, a te na pewno wystąpią. Największym problemem, oprócz czysto technicznych w stylu “jaką obrać wielkość stop loss’a“, albo “jak określić kierunek trendu“, są emocje. Zawsze w tym sposobie gdzieś z tyłu głowy czaić się będzie wątpliwość: “a może właśnie teraz system daje mi błędny sygnał i poczekam jeszcze trochę na zamknięcie / otwarcie pozycji” (niepotrzebne skreślić).

Wbrew temu, co sugerują reklamy funduszy, forexowych platform transakcyjnych itp. inwestowanie to nie jest łatwe zajęcie (no chyba, że jako łatwe przyjąć “niezbyt wymagające fizycznie“). Nawet proste systemy wymagają odporności psychicznej i konsekwencji. W byciu konsekwentnym pomagają jasno określone cele (zarówno w metodzie “kup i trzymaj”, w uśrednianiu i w podążaniu za trendem), zaś odporność psychiczną trzeba w sobie wyrobić.

A to wszystko razem, to całkiem spory kawał roboty.

Pozdrawiam.